اولین جشن برداشت زردآلو

اولین جشن برداشت زردآلو


ويژه نامه

حضرت علی (ع) می‌فرمایند:

«بهترین آوازه تشکری است که منتشر شود» لذا به پاس شکر گذاری از نعمت های خداوند عزوجل بر آن شدیم تا بر پایی اولین جشن برداشت زرد آلو این طلای تابستانی را با هدف شکرگذاری از نعمت های خداوند متعال و تجلیل از کشاورزان سختکوش و مردم انقلابی و ولایت مدار شهرستان خاتم و معرفی زردآلو فرآوردهای جنبی و جذب گردشگران خارجی و داخلی و معرفی پتانسیل های شهرستان در محل سرچشمه نهر مسیح هرات دست شکر گذاری به سوی آن یکتا بی همتا بلند نمایم . لیکن به مصداق «من لم یشکرالمنعم من المخلوقین لم یشکر الله عزوجل» بر خود لازم می دانم که از تلاش های شبانه‌روزی کشاورزان عزیز و زحمت کش، کارشناسان محترم بخش کشاورزی، اصناف ، بازاریان و همه کسانی که به نوعی به تولید و بازاریابی این محصول مهم کمک می نمایند تقدیر و تشکر نمایم، همچنین لازم است از تمام کسانی که در برپایی اولین جشن برداشت زردآلو شهرستان زحمت و در این مراسم شرکت نموده اند تقدیر و تشکر و توفیق روز افزون همه آنها را در راه خدمتگزاری به نظام مقدس جمهوری اسلامی در راستای آرمانهای بلند بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران حضرت امام خمینی«ره» و منویات رهبر معظم انقلاب اسلامی حضرت آیت الله العظمی خامنه ای «مدظله العالی» از ایزد منان مسئلت می‌نمایم. 

                                                                                                  

سید ناصر امامی                                          

 فرماندار و رئیس ستاد برگزاری جشن برداشت زردآلو شهرستان خاتم

 

مقدمه

شهرستان خاتم با سطح زیر کشت حدود 35 هزار هکتار محصولات زراعی و باغی مهمترین قطب تولید محصولات کشاورزی استان یزد به شمار می رود این شهرستان از نظر تولید محصولات مهم باغی از جمله پسته، انگور، بادام، زردآلو و انار از جایگاه بسیار بالایی در استان برخوردار است . از نظر سطح تولید محصولاتی مانند پسته و انگور مقام اول استان یزد را به خود اختصاص داده است و به لحاظ تولید محصول زرد آلو با سطح زیر کشت حدود 650 هکتار (550 هکتار بارور،100 هکتار نهال ) و تولید بالغ بر 4200 تن دومین تولید کننده زردآلو استان یزد می باشد ، شرایط مطلوب آب و هوایی شهرستان باعث شده که زردآلو تولیدی این منطقه از کیفیت بسیار مطلوبی برخوردار شود و با توجه به پیش رس بودن با قیمت بسیار خوبی در بازار داخلی استان و بازار های خارجی از جمله بندرعباس،  سیرجان،بوشهر و اصفهان و ... به فروش برسد . مهمترین مناطق تولید زردآلو شهرستان خاتم منطقه قدمگاه و بورموشی هرات، حسن قرائی، باغات تاج آباد هرات، چاه‌های پشت بر چاهک و چاههای کشاورزی اطراف هرات می‌باشند . ارقام ممک، تخم گردی، خیاری، سلطنتی، جعفرخانی بومی از مهمترین ارقام زردآلو تولیدی این شهرستان را تشکیل می‌دهند.

 تاریخچه

زردآلو بومی چین غربی و سیبری است . در چین جنگلهای خود روی این میوه و در سیبری چند رقم بسیار مقاوم در برابر سرما یافت می شود . این میوه از زمان های بسیار قدیم در موطن اصلی خود زیر کشت بوده و حدود یکصد سال پیش از میلاد مسیح به اروپا برده شده است .


گیاه شناسی

زردآلو درختی است با نام علمی

 (Prunus armenica.L) و نام انگلیسی Apricot که 4 تا 6 سال پس از کشت ،گل‌های آن بطور جانبی روی قسمت یکساله سیخک های کوتاه به وجود می‌ آید . هر سیخک پس از سه سال باروری خشک می شود بنابراین باید زردآلوی بالغ را هر سال برای حذف سیخک های خشک شده و تحریک درخت به تولید شاخه های میوه دهنده جدید هرس سبک کرد . فاصله کشت درختان زردآلو 7-6 متر است .شاخ های زرد آلو از هلو بزرگتر و سنگین تر هستند .


گرده افشانی

چون گرده زردآلو چسبناک است باد در گرده‌افشانى آن نقشى ندارد و اين امر توسط حشرات انجام مى‌شود. کندوگذارى به میزان 3 تا 4 عدد کندوی زنبور عسل در هکتار در بالا بردن ميزان محصول بسيار مؤثر است. اکثر ارقام زردآلو خودبارور هستند و نيازى به درخت گرده‌زا ندارند.


آب و هوا

زردآلو، از نظر نيازهاى محيطي، بسيار شبيه به هلو است ولى کمتر از آن به سرماى زمستانه نياز دارد (۳۰۰-۱۰۰۰)ساعت دماى کمتر از هفت درجه سانتى‌گراد). در بهار، گل‌هاى زردآلو از اکثر ميوه‌هاى ديگر زودتر باز مى‌شود و به همين دليل بايد اين گياه را در نقاطى کاشت که سرماى ديررس بهاره وجود نداشته باشد.

ريشه زردآلو، در برابر غرقاب شدن بسيار حساس است و خاک‌هاى نسبتاً سبک لمونى شنى که داراى زهکشى کامل باشند براى آن ارجح است.


ازدیاد

براى ازدياد زردآلو مى‌توان از دانهال‌هاى (نهال‌هاى بذري) زردآلو، هلو و آلو به‌عنوان پايه استفاده کرد، پایه زردآلو و هلو در خاک‌هاى سبک، پایه آلو در خاک‌هاى سنگين و به‌خصوص مرطوب محصول بهترى مى‌دهند.


آفات و بیماری‌ها

از آفات مهم زردآلو در شهرستان خاتم می توان به سوسک سرشاخه‌خوار رزاسه اشاره نمود که کلیدی‌ترین آفت زردآلو به شمار می‌رود و باعث خسارت شدیدی به سرشاخه‌های این درخت در شهرستان شده که خوشبختانه در دو و سه سال اخیر با همت کشاورزان و مسئولین جهاد کشاورزی و حذف شاخه‌های آلوده کنترل این آفت محسوس‌تر شده است. شانکر باکتریایی و گموز نیز از بیماری‌های مهم درختان زردآلوی این منطقه می‌باشند .


ارقام

از ارقام مهم زردآلوى ايران مى‌توان شکرپاره، شمس، نخجوان و قرمز شاهرود را نام برد، که به‌ويژه نوع شکرپاره در اکثر نقاط ايران کشت مى‌گردد. قيسى نوعى زردآلوى کوچک و نامرغوب است که بيشتر به‌صورت خشک شده (برگه) مورد استفاده قرار مى‌گيرد.

علاوه بر اینها حدود 95 رقم دیگر زردآلو نیز در ایران بصورت محلی کشت می‌شوند که هیچ یک اهمیت زیادی ندارند.

همانطور که ذکر گردید ارقام ممک، تخم‌گردی، خیاری، سلطنتی، جعفرخانی و بومی مهمترین ارقام زردآلوی شهرستان خاتم به شمار می‌روند.


خواص زردآلو و کاربرد

زردآلو میوه ایست سرشار از ویتامین های A ، C و آهن. مواد مغذی موجود در زردآلو از چشم ها و قلب حفاظت می‌کنند و فیبر موجود در آن علیه بیماری ها مبارزه می‌کند.

زردآلو منبع غنی بتاكاروتن (پیش ساز)  و ویتامین A  است. زردآلوهایی كه رنگ نارنجی تیره دارند، حاوی بتاكاروتن بیشتری هستند. مواد غذایی حاوی بتاكاروتن باعث كاهش خطر بروز بیماری های قلبی، سكته ، آب مروارید و بعضی سرطان ها می‌گردند.

میوه زردآلو بصورت تازه خوری و قسمتی نیز به صورت برگه در امده و به بازار عرضه می‌شود.

صنایع غذایی از زردآلو در تهیه کمپوت، لواشک، آبمیوه و ... نیز استفاده می‌نمایند.